Wizytówka miasta Białystok
Jako stolica województwa podlaskiego, Białystok jest głównym ośrodkiem gospodarczym północno-wschodniej części kraju, pełniącym funkcje administracyjne. Wraz z siedmioma gminami ościennymi tworzy Białostocką Aglomerację Miejską.
Historia, a także geografia położenia czynią miasto międzynarodowym centrum wymiany kulturowej. Od setek lat żyją tu wspólnie mniejszości, takie jak białoruska, rosyjska, romska, tatarska, czy ukraińska. Bliskość granic z Rosją, Litwą i Białorusią, pozwala również na dynamiczną wymianę handlową ze wschodnimi sąsiadami, których wpływ zintegrował się z wizerunkiem miasta. Liczne synagogi, cerkwie i kościoły łączą się w unikalną architekturę miasta. Występowanie tak wielu obyczajów i języków odbiło się także na mowie mieszkańców Białegostoku i okolic a objawia się w specyficznej gwarze, w której można odnaleźć wzorce językowe z języka: polskiego, białoruskiego, litewskiego, rosyjskiego, ukraińskiego i jidysz. Gwara ta była zapewne inspiracją dla Ludwika Zamenhofa przy tworzeniu swojego języka Esperanto. Z racji różnorodności narodowości mieszkanców Białegostoku jednymi z najważniejszych wydarzeń są Festiwale Mniejszości Narodowych odbywające się corocznie. W okresie II Wojny Światowej w Białymstoku znajdowało się jedno z 13 Gett utworzonych przez hitlerowców.
Położony na Nizinie Podlaskiej Białystok, zajmuje zachodnie obszary Wysoczyzny Białostockiej nad rzeką Białą. Z racji zajmowania przez tereny zielone około 32% powierzchni tego województwa, nazywane jest ono "Zielonymi Płucami Polski". Aglomeracja obejmuje obszary Narwiańskiego Parku Narodowego i od 1933 roku uczestniczy w międzynarodowym projekcie "Sieci Zdrowych Miast", tworzonym przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Co więcej, miasto leży w otoczeniu najstarszego znanego w Europie skupiska unikalnych zespołów przyrodniczych, Puszczy Białowieskiej, będącej ostoją dla żubrów (ginącego gatunku ssaków łożyskowych).
Kalendarium
[ Góra strony ]
- 1437 - Początki Dworu Biały Stok; nadanie ziem przez Kazimierza Jagiellończyka Jakubowi Raczce
- 1514 - Dobra zarządzane przez rodzinę Wiesiołowskich są rozbudowywane i po śmierci ostatniego właściciela z rodu w 1645r. tereny zostają włączone jako królewszczyzna do starostwa tykocińskiego
- 1659 - Oddanie Białegostoku i Starostwa Tykocin Stefanu Czarnieckiemu, za zasługi podczas Potopu Szwedzkiego
- 1691 - Nadanie ziemi białostockiej praw miejskich przez Jana III Sobieskiego
- 1709 - Rozkwit miasta zarządzanego przez Jana II Branickiego
- 1771 - Przejęcie ziem przez Potockich
- 1802 - Utworzenie Obwodu Białostockiego włączonego do ziem Cesarstwa Rosyjskiego; Białystok nabiera znaczenia jako ośrodek przemysłu włókienniczego w Polsce
- 1842 - Utrata autonomii przez miasto; wcielenie Białegostoku do guberni grodzińskiej
- 1915 - Wkroczenie wojsk niemieckich do miasta
- 1919 - Wzrost terenów miasta; utworzenie "Wielkiego Białystoku"
- 1920 - Zajęcie miasta przez oddziały bolszewickie; krwawe zamieszki; 22 lipiec - wyzwolenie miasta
- 1939 - Wcielenie miasta do SSR (białoruskiej części) zgodnie z ustaleniami paktu Ribbentrop - Mołotow
- 1941 - Wkroczenie okupanta niemieckiego do miasta
- 1943 - Powstanie w białostockim gettcie żydowskim
- 1946 - Okres prześladowań mieszkańców przez okupanta sowieckiego; najdłużej trwający w Polsce opór przeciw narzucanej władzy
- 1947 - Początek odbudowy miasta
- 1950 - Rozpoczęcie działań Akademii Medycznej i Wyższej Szkoły Inżynierskiej
- 1955 - Uruchomienie rozgłośni Polskiego Radia
- 1974 - Otwarcie Akademii Muzycznej
- 1997 - Otwarcie Uniwersytetu w Białymstoku
Warto Zobaczyć - Zabytki w Białymstoku
[ Góra strony ]
- Cekhaus. Stworzona z inicjatywy hetmana Branickiego zbrojownia, miała służyć jako skład broni, jednak nigdy nie została w tym celu wykorzystana. Budynek pochodzi z końca XVIII, zaprojektowany na wzór dworku szlacheckiego
- Cerkiew Świętego Ducha. Największy kościół prawosławny w Polsce
- Pałac Branickich. Pałac pierwszego świeckiego senatora Rzeczpospolitej, urządzony w osiemnastowiecznym francuskim stylu zwany dziś "polskim Wersalem"
- Ratusz Miejski. Pochodzący z I poł. XVIII jest dziś siedzibą państwowego muzeum w Białymstoku
Administracyjny Podział Białegostoku
[ Góra strony ]
Białystok nie posiada ogólnie przyjętego podziału dzielnicowego. Miasto tworzą osiedla. Największe z nich to:
Dzielnice Zachodnie
- Bacieczki
- Fasty
- Leśna Dolina
- Słoneczny Stok
- Wysoki Stoczek
Dzielnice Wschodnie
- Białostoczek
- Bojary. Tu znajduje się oddział Państwowej Inspekcji Sanitarnej
- Piasta
- Pieczurki
- Skorupy
- Wygoda
Dzielnice Północne
- Antoniuk
- Bagnówka
- Dziesięciny
- Pietrasze
- Wyżyny Jaroszówka
Dzielnice południowe
- Bażantarnia
- Dojlidy. Ulokowany został tu oddział Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytkow
- Nowe Miasto
- Piaski
- Starosielce
- Zielone Wzgórze
Kultura
[ Góra strony ]
Teatry
- Teatr Dramatyczny. Na swej scenie wystawia zarówno klasyczne, jak i nowoczesne dramaty
- Białostocki Teatr Lalek. Teatr ten istnieje od 1953, kiedy to grupa lalkarzy amatorów pod wodzą Piotra Sawickiego uzyskała subwencję państwową. Od tego czasu teatr - jako scena zawodowa - działa nieprzerwanie
- Wierszalin. Choć usytuowany pod Białostokiem, w Supraślu, cieszy się renomą w mieście a także na całym Podlesiu. Zachęca do współczesnych nurtów teatralnych
- "K3"Teatr Marta Rau. Teatr istnieje od 2003 roku. Został wymyślony i stworzony przez trzy kobiety: Ewę Mojsak, Martę Rau i Sławę Tarkowską
- "Grupa Teatralna Bez Ziemi" Paweł Stankiewicz
Galerie
- Szypluk Andrzej Galeria
- Galeria Art-Profile. Galeria została stworzona z myślą o promowaniu na swoich stronach twórczości artystów z różnych dziedzin sztuki wizualnej oraz własnych prac twórczych
- Galeria Arsenał. Powstała w 1965 roku jako jedno z Biur Wystaw Artystycznych
- Galeria im. Sleńdzińskich. Galeria prac rodzinnych słynnych wileńskich malarzy
- E-La Mont Parnasse Galeria
Muzyka
- Opera i Filharmonia Podlaska. Orkiestra Symfoniczna w Białymstoku istnieje od 1954 roku. W roku 1974 uzyskała status Filharmonii, a dwa lata później przeniosła się do nowej siedziby z profesjonalną salą koncertową
- Chóry - Wiele chórów ma swoje siedziby w Białymstoku. Pod tą wspólną nazwą skupiamy: Chór Akademi Medycznej, Chór Katedralny Carmen, Chór Politechniki Białostockiej, Schola Cantorum Bialostociensis i inne.
Muzea
- Muzeum Podlaskie. Z siedzibą główną w białostockim Ratuszu jest centralnym oddziałem dla podlaskich muzeów państwowych jak :
- Białostockie Muzeum Wsi
- Muzeum Historyczne
- Muzeum Ikon w Supraślu
- Muzeum Rzeźby Alfonsa Karnego
- Muzeum w Bielsku Podlaskim
- Muzeum Wnętrz Pałacowych w Choroszczy
- Muzeum w Tykocinie
- Muzeum Przyrodnicze
Media
- Podlaska Telewizja PTV
- Polskie Radio Białystok
Kina
- Kino Forum. Kino działające przy Białostockim Ośrodku Kultury
- Kino Pokój. Białostocki oddział Kinopleksu
- Kino Syrena. Oprócz seansów filmowych można tu zobaczyć także przedstawienia teatralne
Edukacja - Gdzie Warto Się Uczyć
[ Góra strony ]
Uczelnie Państwowe
- Akademia Medyczna. Zlokalizowana w zabytkowym Pałacu Branickich, aktywnie uczestniczy w międzynarodowych programach wymiany informacji na temat badań, leczenia, profilaktyki i terapii
- Politechnika Białostocka. Pierwsza techniczna szkoła wyższa na Podlesiu
- Uniwersytet w Białymstoku. Otwarty w 1997 roku dynamicznie się rozwija poszerzając ofertę dydaktyczną, by jak najtrafniej spełnić oczekiwania podlaskich studentów
Uczelnie Prywatne
- Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Białymstoku. Specjalizuje się w kształceniu studentów na typowych kierunkach ekonomicznych
- Wyższa Szkoła Kosmetologii i Ochrony Zdrowia w Białymstoku. Aktywnie współpracuje z Akademią Medyczną. Proponuje ciekawe kierunki związane ze zdrowiem
- Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Białymstoku. Uczelnia kładzie ogromny nacisk na miedzynarodową wymianę informacji, możliwość studiów wykładanych w angielskim przyciąga studentów z Polski oraz zza wschodniej granicy
Nietuzinkowe postaci
[ Góra strony ]
- Bagiński Tomasz. Twórca głośnego, nominowanego do Oscara filmu krótkometrażowego "Katedra"
- Cimoszewicz Włodzimierz. W latach 2001-2005 Marszałek sejmu RP
- Kayah. Piosenkarka, laureatka wielu nagród muzycznych
- Raisa Rosa. Światowej sławy śpiewczka operowa
- Scorupco Izabella. Polska aktorka światowej sławy, dziewczyna Bonda w filmie "Golden Eye" z serii o słynnym agencie 007 zagrała główną rolę kobiecą
- Świdziniewski Wojciech. Twórca literatury fantastycznej
- Max Weber. Uważany za jednego z ojców socjologii
Sport
[ Góra strony ]
- Aeroklub Białostocki. Tu gromadzą się fani samolotów i lotnictwa z Białegostoku a także z okolicznych gmin
- Automobilklub Podlaski. Klub podlaskich fanów motoryzacji
- Białostocki Klub Sportowy - Hetman. Największy i najbardziej znany białostocki klub sportowy
- Podlaski Okręgowy Związek Tenisa Stołowego. Główna siedziba w podlaskim, skupia kluby tenisa stołowego z całego województwa
- Podlaski Klub Koszykówki
- Amatorska Drużyna Hokejowa - ADH Białystok. Założona przez kilku miłośników hokeja, w ciągu trzech lat trwania klubu zyskała wielu sympatyków i nowych członków

